ایران و ژئوپلیتیک آینده
از آنجاییکه در آینده و در دراز مدت به جهانی چند-قطبی –منطقه ای پیش میرویم. اکنون که در دوران گذار بسرمی بریم یارگیری آغاز گشته است. از نشانه های دوران گذار یارگیری های سیاسی و اقتصادی است که در مقاله ای بعنوان: آیا چین قدرت هژمونیک در جهان خواهد شد، به آن پرداخته ام. در عرصه بین الملل در هر قاره ای هر کشوری که دارای توانمندی اقتصادی ،سیاسی ، نظامی -جمعیتی داشته و از اهمیتی ژيوپولیتیک برخوردار باشد ، رهبری بلوک منطقه ای خود را بعهده خواهد گرفت. این قطب های منطقه ای مثلن اتحادیه اروپا به رهبری آلمان، سازمان همکاری شانگهای به رهبری چین ، برزیل در جنوب و مرکز امریکای لاتین ، آفریقای جنوبی در جنوب قاره افریقا و دیگر قطب های خرد دیگر در دیگر مناطق جهان. در این میان قطب های مختلف قدرت بنا به مختصات فرهنگی ، اقتصادی، سیاسی و نظامی به تعامل خواهند پرداخت. اما ایران در کوتاه مدت بنا به وسعت جغرافیایی و نقش ژيوپولیتیک آن باید ابتدا به توانمندی اقتصادی خود بیفزاید تا پس از آن تصمیم خود را به برای ورود به پیمان های منطقه ای که ورای هم پیمانی اقتصادی است اتخاذ نماید. نزدیک ترین هم پیمان منطقه ای سازمان همکاری شانگهای است. اما از آنجاییکه در این پیمان روسیه وجود دارد و روسیه بطور تاریخی در آسیای میانه با ایران رقابت داشته و نیز امروزه در حوزه انرژی و صادرات آن رقیب ایران محسوب می شود نزدیکی زود هنگام به این پیمان می تواند نقش سایه را برای ایران به ارمغان آورد. این امر هم در مورد هم پیمانی با غرب نیز وجود دارد. ایران به گمان من بایستی در کوتاه مدت سیاست راهبردی متوازن با قدرت های سیاسی که دکترین زنده یاد مصدق است در رابطه با همه ی قطب های قدرت دنبال نماید. در گام اول ایران باید از تنش های منطقه ای پرهیز نماید و از در گفتگو یی سازنده با کشور های منطقه ای در آید. گام دوم ایران رفع تنش ها با ایالات متحده امریکا خواهد بود.
اما از سویی دیگر هم پیمان استراتژیک ایران در خاورمیانه کشور مصر است که همراه با مصر ، ایران قادر خواهد بود نقش راهبردی را در خاورمیانه بازی نماید. ایران و مصر بنا به ظرفیت های انسانی-جمعیتی، فرهنگی، تاریخی و و منابع سرشار انرژی و بازار بزرگ و از مهمتر اهمیت ژئوپولیتیک این دو کشور ، می توانند به توانمندی نظامی واقتصادی همدیگر یاری رسانده و قطب منطقه ای قدرتمندی را سامان بخشند. و ثبات سیاسی، اقتصادی، و نظامی را برای خاور میانه به ارمغان آورند. پس از شکل گیری این قطب ، این قطب می تواند دیگر کشور های خاورمیانه و نیز بخشی از کشور های آسیای مرکزی از جمله تاجیکستان با خود همراه نموده و با قطب های مجاور مثل سازمان همکاری شانگهای همکاری و تعامل نماید.
نزدیکی زود هنگام ایران به سازمان همکاری شانگهای چیزی جز در سایه قرار گرفتن ایران در این سازمان نخواهد بود.
بنابراین هر گونه سیاست غیر متوازن و نزدیکی زود هنگام به هر قطب بندی سیاسی-اقتصادی-نظامی بضرر ایران خواهد بود و توانایی چانه زنی سیاسی-اقتصادی را از ایران خواهد گرفت.
eco-pol-soc 