جالب اینکه موسیقی را در هندوستان پیوسته توسط مسلمانان هند پاس داشته شده است. و استادان و بزرگان و پیشروان موسیقی هندوستانی مسلمان بوده اند. و بسیاری از آنان به نوعی از گروه های صوفی مهاجر ایرانی (منظورم ایران بزرگ سابق) بوده اند. و شما اگر به نواختن سیتار انوشکا شانکار گوش کنید وی ملودی و مقامی از امیر خسرو دهلوی می نوازد. امیر خسرو دهلوی به هر دو زبان فارسی و اردو شعر می سرود. همانطور که بزرگان موسیقی ایرانی در دوره عباسیان مقام و دستگاه های ایرانی را وارد موسیقی عربی کردند، مقام و دستگاه های ایرانی به بخشی از موسیقی هندوستانی وارد گردیده است. گاه از دوستان عرب مراکشی و تونسی که خود رامشگر موسیقی اند و فرسنگ ها از ایران دور بوده اند، به نواختن موسیقی شان گوش داده و متوجه پس زمینه ایرانی دستگاه های نواخته شده گردید ه ام. در پاسخ دستگاه های ایرانی ر اینگونه تلفظ کرده اند: رست بنجگا ( راست پنجگاه)و مقام نهواند (نهاوند) و شور و دیگر مقام و دستگاه های ایرانی.
ناگفته نماند همه فرهنگ های خاورمیانه با تنوع خود ارزشمنند و این تنوع می تواند به غنا و پیشرفت و نزدیکی و مهرورزی بیشتر میان کشور ها و قومیت ها و مذاهب متنوع بیانجامد.
آرزوی من این است که وقتی از فارس و ترک و کرد و عرب وافغانستانی سئوال گردد کجایی هستی. با صدای رسا بگوید من: خاورمیانه ایم. چرا که ما را رشته های فرهنگی آنچنان در هم تنیده است که هیچ راه فراری از این تنیدگی متکثر-همسان نیست.
